Deel 7: Paulus’ laatste reis en de voltooiing van de canon

Vanaf het begin van Paulus’ vijfde en laatste reis tot de voltooiing van de canon van de gehele Schrift, met een beknopt overzicht van de geschiedenis van de christelijke kerk tot op heden.

Paulus schrijft aan de Hebreen

Terwijl Paulus in Italie op Timotheus wacht, schrijft hij de sleutel tot het Oude Testament: de brief aan de Hebreen. Hij schrijft deze om de Joden vanuit hun eigen Schriften de menselijke natuur, godheid, verzoening en voorbede van Christus aan te tonen, evenals de superioriteit van het evangelie boven de wet en het werkelijke doel en de bedoeling van de instellingen van Mozes.

62 n.Chr.

De Heilige Schrift 1917 (NLD)

Beide openbaringen komen van één God

Paulus begint met de stelling dat de Joodse en de christelijke openbaring door dezelfde God zijn gegeven, en concludeert dat zij daarom met elkaar moeten overeenstemmen en elkaar verklaren. Het evangelie wordt voortreffelijker genoemd, omdat het is gegeven door de beloofde Zoon van God, de aangestelde erfgenaam van alle dingen. Hij is de geopenbaarde heerlijkheid en de vleesgeworden gelijkenis van de onzichtbare Vader, de Almachtige, en hij draagt het heelal door zijn kracht. Nadat hij zichzelf als verzoenend offer voor de zonden van de mens had gegeven, was hij in zijn menselijke natuur teruggekeerd tot de majesteit bij de Vader die vóór de schepping van de wereld aan zijn goddelijke natuur toebehoorde.

Hebreeën 1:1–3

1 God, voortijds veelmaal en op velerlei wijze, tot de vaderen gesproken hebbende door de profeten, heeft in deze laatste dagen tot ons gesproken door den Zoon; 2 Welken Hij gesteld heeft tot een Erfgenaam van alles, door Welken Hij ook de wereld gemaakt heeft;

3 Dewelke, alzo Hij is het Afschijnsel Zijner heerlijkheid, en het uitgedrukte Beeld Zijner zelfstandigheid, en alle dingen draagt door het woord Zijner kracht, nadat Hij de reinigmaking onzer zonden door Zichzelven te weeg gebracht heeft, is gezeten aan de rechter hand der Majesteit in de hoogste hemelen;

De Zoon is groter dan de engelen

Om zijn stelling te bewijzen dat Christus boven alle geschapen wezens verheven is, bevestigt Paulus het goddelijke wezen van de Zoon van God, dat onderscheiden is van de natuur van de engelen en daarboven staat. Zijn naam is groter dan de hunne krachtens erfenis, of natuurlijk recht (Psalm 2:2). Hij wordt aanbeden door de engelen (Psalm 97:7), die zijn geestelijke dienaren en knechten zijn (Psalm 104:4). Zijn heerschappij strekt zich uit over beide werelden en duurt eeuwig. Om zijn liefde voor gerechtigheid, getoond door zijn menswording en dood, wordt hij in zijn menselijke natuur gezalfd met de gaven van de Heilige Geest boven alle profeten, priesters en koningen die hem zijn voorgegaan, en verenigt hij de drie ambten in zijn eigen persoon. Om de superioriteit van Christus nog verder aan te tonen en de dwaling weg te nemen dat engelen hebben meegeholpen de wereld te vormen, bevestigt Paulus met de woorden van David (Psalm 102:25–27) dat Christus zowel de hemel als de aarde heeft geschapen. Zij zullen door hem worden weggedaan en vervangen door een nieuwe hemel en een nieuwe aarde, maar hij zal tot in alle eeuwigheid onveranderlijk en in wezen dezelfde blijven. Christus is groter dan de engelen, want de Vader zelf heeft geen van hen de hoedanigheid van Zoon (Psalm 110:1) en de universele heerschappij gegeven: zij zijn dienende geesten, aan hem onderworpen en door hem ingezet ten goede van de mensheid.

Hebreeën 1:4–14

4 Zoveel treffelijker geworden dan de engelen, als Hij uitnemender Naam boven hen geerfd heeft. 5 Want tot wien van de engelen heeft Hij ooit gezegd: Gij zijt Mijn Zoon, heden heb ik U gegenereerd? En wederom: Ik zal Hem tot een Vader zijn, en Hij zal Mij tot een Zoon zijn?

6 En als Hij wederom den Eerstgeborene inbrengt in de wereld, zegt Hij: En dat alle engelen Gods Hem aanbidden.

7 En tot de engelen zegt Hij wel: Die Zijn engelen maakt geesten, en Zijn dienaars een vlam des vuurs.

8 Maar tot den Zoon zegt Hij: Uw troon, o God, is in alle eeuwigheid; de schepter Uws koninkrijks is een rechte schepter.

9 Gij hebt rechtvaardigheid liefgehad, en ongerechtigheid gehaat; daarom heeft U, o God! Uw God gezalfd met olie der vreugde boven Uw medegenoten.

10 En: Gij, Heere! hebt in den beginne de aarde gegrond, en de hemelen zijn werken Uwer handen;

11 Dezelve zullen vergaan, maar Gij blijft altijd, en zij zullen alle als een kleed verouden;

12 En als een dekkleed zult Gij ze ineenrollen, en zij zullen veranderd worden; maar Gij zijt Dezelfde, en Uw jaren zullen niet ophouden.

13 En tot welken der engelen heeft Hij ooit gezegd: Zit aan Mijn rechter hand, totdat Ik Uw vijanden zal gezet hebben tot een voetbank Uwer voeten?

14 Zijn zij niet allen gedienstige geesten, die tot dienst uitgezonden worden, om dergenen wil, die de zaligheid beerven zullen?

Een waarschuwing om gehoor te geven aan het evangelie

Paulus past het voorgaande betoog toe en laat zien dat het evangelie van Christus de grootst mogelijke aandacht en gehoorzaamheid eist. Uit de straffen die de kinderen Israels van weleer troffen toen zij afvallig werden, concludeert hij dat degenen die van het evangelie afvallen een zwaarder oordeel te wachten staat. Want het evangelie bood grotere hoop op redding. Het werd eerst door Christus zelf geopenbaard en daarna aan de mensheid bevestigd door de apostelen, die het van hem hadden ontvangen, terwijl God zelf van de waarheid ervan getuigde door wonderen en door de gaven van zijn Heilige Geest. Dit getuigenis is groter dan dat van engelen, want de toekomstige wereld, die het evangelie belooft, is niet aan engelen onderworpen, maar aan Christus.

Hebreeën 2:1–5

1 Daarom moeten wij ons te meer houden aan hetgeen van ons gehoord is, opdat wij niet te eniger tijd doorvloeien. 2 Want indien het woord, door de engelen gesproken, vast is geweest, en alle overtreding en ongehoorzaamheid rechtvaardige vergelding ontvangen heeft; 3 Hoe zullen wij ontvlieden, indien wij op zo grote zaligheid geen acht nemen? dewelke, begonnen zijnde verkondigd te worden door den Heere, aan ons bevestigd is geworden van degenen, die Hem gehoord hebben; 4 God bovendien medegetuigende door tekenen, en wonderen, en menigerlei krachten en bedelingen des Heiligen Geestes, naar Zijn wil.

5 Want Hij heeft aan de engelen niet onderworpen de toekomende wereld, van welke wij spreken.

Christus lager gemaakt dan de engelen

Zinspelend op de bezwaren die de Joodse leraren tegen de godheid van Christus inbrachten, bewijst Paulus uit de woorden van de goddelijke openbaring (Psalm 8:4–6) dat voorzegd was dat hij die God was, de mens zou bezoeken en lager dan de engelen gemaakt zou worden, opdat alle dingen aan hem onderworpen zouden worden. Op dit moment zijn nog niet alle dingen aan hem onderworpen, omdat goddeloze mensen en engelen nog niet door zijn macht zijn onderworpen. Maar Jezus heeft in de gestalte van een mens voor iedereen de dood geproefd en is met heerlijkheid en eer gekroond, en dit is voldoende bewijs dat zijn macht uiteindelijk zal zegevieren.

Hebreeën 2:6–9

6 Maar iemand heeft ergens betuigd, zeggende: Wat is de mens, dat Gij zijner gedenkt, of des mensen zoon, dat Gij hem bezoekt!

7 Gij hebt hem een weinig minder gemaakt dan de engelen; met heerlijkheid en eer hebt Gij hem gekroond, en Gij hebt hem gesteld over de werken Uwer handen;

8 Alle dingen hebt Gij onder zijn voeten onderworpen. Want daarin, dat Hij hem alle dingen heeft onderworpen, heeft Hij niets uitgelaten, dat hem niet onderworpen zij; doch nu zien wij nog niet, dat hem alle dingen onderworpen zijn;

9 Maar wij zien Jezus met heerlijkheid en eer gekroond, Die een weinig minder dan de engelen geworden was, vanwege het lijden des doods, opdat Hij door de genade Gods voor allen den dood smaken zou.

Waarom Christus onze natuur aannam

Paulus laat zien welke weldaden de menswording en dood van Christus hebben voortgebracht. Dit was het middel dat God voor de verlossing van de mens had aangewezen, opdat zowel hij die heiligt, of verzoening doet, als degenen die geheiligd worden, dezelfde natuur zouden hebben. Daarom schaamt hij zich, zoals David voorzegde (Psalm 22:22, 26), niet hen broeders te noemen. Door zijn menswording worden zijn broeders, zoals Jesaja voorzegde (Jesaja 8:18), in een nieuwe verhouding tot dezelfde hemelse Vader gebracht. Omdat de kinderen die Christus zou redden sterfelijk waren, moest Christus, die voor hen zou sterven, dezelfde natuur delen. Als hun vertegenwoordiger zou hij de duivel ten val brengen, die de macht had zonde en dood over de hele mensheid te brengen, en hen uit diens slavernij bevrijden. Want hij greep niet de engelen vast om hen te verlossen, maar redde het nageslacht van Abraham van de ondergang. Het was passend dat Christus aan zijn broeders gelijk werd, zodat hij een trouwe hogepriester kon zijn in de zaken van God, die diens wetten, eredienst, gerechtigheid en barmhartigheid handhaafde en tegelijk verzoening voor de mensen deed. Hij bevrijdt hen van het kwaad en de macht van de zonde en verwerft voor hen door zijn bloed een hemelse erfenis. Omdat hij zelf de beproevingen en het lijden van de menselijke natuur heeft doorstaan, is hij beter in staat degenen die verzocht worden te helpen en de zwakheden en onvolkomenheden ervan te beoordelen. De conclusie is dat zijn menswording en dood geen argument vormen dat hij lager is dan profeten of engelen: hij nam de menselijke natuur aan voor de verlossing van de mens, zonder enige aantasting van zijn godheid.

Hebreeën 2:10–18

10 Want het betaamde Hem, om Welken alle dingen zijn, en door Welken alle dingen zijn, dat Hij, vele kinderen tot de heerlijkheid leidende, den oversten Leidsman hunner zaligheid door lijden zou heiligen. 11 Want en Hij, Die heiligt, en zij, die geheiligd worden, zijn allen uit een; om welke oorzaak Hij Zich niet schaamt hen broeders te noemen. 12 Zeggende: Ik zal Uw naam Mijn broederen verkondigen; in het midden der Gemeente zal Ik U lofzingen.

13 En wederom: Ik zal Mijn betrouwen op Hem stellen. En wederom: Zie daar, Ik en de kinderen, die Mij God gegeven heeft.

14 Overmits dan de kinderen des vleses en bloeds deelachtig zijn, zo is Hij ook desgelijks derzelve deelachtig geworden, opdat Hij door den dood te niet doen zou dengene, die het geweld des doods had, dat is, den duivel; 15 En verlossen zou al degenen, die met vreze des doods, door al hun leven, der dienstbaarheid onderworpen waren.

16 Want waarlijk, Hij neemt de engelen niet aan, maar Hij neemt het zaad Abrahams aan. 17 Waarom Hij in alles den broederen moest gelijk worden, opdat Hij een barmhartig en een getrouw Hogepriester zou zijn, in de dingen, die bij God te doen waren, om de zonden des volks te verzoenen. 18 Want in hetgeen Hij Zelf, verzocht zijnde, geleden heeft, kan Hij dengenen, die verzocht worden, te hulp komen.

Christus is groter dan Mozes

Nadat Paulus heeft bewezen dat Christus boven de engelen verheven is, laat hij nu zien dat hij als apostel en hogepriester van het nieuwe verbond boven Mozes en Aaron staat, de apostelen en hogepriesters van het oude verbond. Mozes was als leraar, wetgever en profeet trouw over het huis van God (Numeri 12:7), de kinderen Israels van weleer. In de voorafbeeldingen en ceremoniën getuigde hij van Jezus Christus en zijn evangelie. Christus verdient meer heerlijkheid dan Mozes, omdat hij de Heere en bouwer was van het huis waarvan Mozes slechts een dienaar was. Christenen zijn nu het huis en de familie van Christus, als zij in het geloof in hem volharden, zoals de gehoorzame Joden de leerlingen en het huis van Mozes waren.

Hebreeën 3:1–6

1 Hierom, heilige broeders, die der hemelse roeping deelachtig zijt, aanmerkt den Apostel en Hogepriester onzer belijdenis, Christus Jezus; 2 Die getrouw is Dengene, Die Hem gesteld heeft, gelijk ook Mozes in geheel zijn huis was.

3 Want Deze is zoveel meerder heerlijkheid waardig geacht dan Mozes, als degene, die het huis gebouwd heeft, meerder eer heeft, dan het huis. 4 Want een ieder huis wordt van iemand gebouwd; maar Die dit alles gebouwd heeft, is God.

5 En Mozes is wel getrouw geweest in geheel zijn huis, als een dienaar, tot getuiging der dingen, die daarna gesproken zouden worden; 6 Maar Christus, als de Zoon over Zijn eigen huis; Wiens huis wij zijn, indien wij maar de vrijmoedigheid en den roem der hoop tot het einde toe vast behouden.

Pas op voor een ongelovig hart

Paulus past dit betoog op de Hebreen toe met de woorden van de Heilige Geest (Psalm 95:7–11), die David tot de Joden van zijn tijd richtte. Vervolgens spoort hij hen aan erop toe te zien dat ook zij geen boos, ongelovig hart hebben, waardoor zij van het evangelie van Christus zouden afvallen. Zij moeten elkaar bemoedigen tegen de misleiding van de zonde, zodat zij niet Egypte boven Kanaan verkiezen, de slavernij van de wereld boven de dienst aan God (Numeri 14:3, 4). Alleen wie standvastig blijven in het geloof, kunnen delen in de zegeningen van het evangelie. Uit de uitspraak van de Heilige Geest toont hij aan dat zij moeten volharden en er onmiddellijk gehoor aan moeten geven: de Geest roept hen nu door het evangelie om de rust binnen te gaan, zoals hij vroeger de kinderen Israels riep (Numeri 13:26; 14:1–31). Er was toen, evenals nu, een overblijfsel dat geloofde, en aan hen werden Gods beloften vervuld. Zij die ongehoorzaam waren en niet geloofden, nadat Gods macht herhaaldelijk was getoond, werden wegens hun ongeloof door een eed uitgesloten van de beloofde rust van Kanaan (Jozua 5:6) en stierven in de woestijn (Numeri 14:29). Paulus geeft hier te kennen dat de natuurlijke nakomelingen van Abraham alleen door het geloof erfgenamen van zijn verbond waren.

Hebreeën 3:7–19

7 Daarom, gelijk de Heilige Geest zegt: Heden, indien gij Zijn stem hoort,

8 Zo verhardt uw harten niet, gelijk het geschied is in de verbittering, ten dage der verzoeking, in de woestijn;

9 Alwaar Mij uw vaders verzocht hebben; zij hebben Mij beproefd, en hebben Mijn werken gezien, veertig jaren lang.

10 Daarom was Ik vertoornd over dat geslacht, en sprak: Altijd dwalen zij met het hart, en zij hebben Mijn wegen niet gekend.

11 Zo heb Ik dan gezworen in Mijn toorn; Indien zij in Mijn rust zullen ingaan!

12 Ziet toe, broeders, dat niet te eniger tijd in iemand van u zij een boos, ongelovig hart, om af te wijken van den levenden God; 13 Maar vermaant elkander te allen dage, zolang als het heden genaamd wordt, opdat niet iemand uit u verhard worde door de verleiding der zonde.

14 Want wij zijn Christus deelachtig geworden, zo wij anders het beginsel van dezen vasten grond tot het einde toe vast behouden; 15 Terwijl er gezegd wordt: Heden, indien gij Zijn stem hoort, zo verhardt uw harten niet, gelijk in de verbittering geschied is.

16 Want sommigen, als zij die gehoord hadden, hebben Hem verbitterd, doch niet allen, die uit Egypte door Mozes uitgegaan zijn. 17 Over welke nu is Hij vertoornd geweest veertig jaren? Was het niet over degenen, die gezondigd hadden, welker lichamen gevallen zijn in de woestijn? 18 En welken heeft Hij gezworen, dat zij in Zijn rust niet zouden ingaan, anders dan dengenen, die ongehoorzaam geweest waren? 19 En wij zien, dat zij niet hebben kunnen ingaan vanwege hun ongeloof.