Gods vrije keuze voor Jakob boven Ezau
Aan de hand van het voorbeeld van Ezau en Jakob bewijst Paulus dat de verwerping van de Joden Gods trouw niet in twijfel trekt, aangezien hij het soevereine recht heeft te kiezen of te roepen zoals het hem behaagt. De kinderen, die volken vertegenwoordigden, waren nog niet geboren en konden dus Gods voorkeur niet verdienen, noch verdienen dat zij buiten zijn verbond werden gelaten. Zulke onderscheidingen hangen dus duidelijk af van Gods vrije keuze en verduidelijken Gods voornemen in de uitverkiezing.
58 n.Chr.
De Heilige Schrift 1917 (NLD)
10 En niet alleenlijk deze, maar ook Rebekka is daarvan een bewijs, als zij uit een bevrucht was, namelijk Izaak, onzen vader. 11 Want als de kinderen nog niet geboren waren, noch iets goeds of kwaads gedaan hadden, opdat het voornemen Gods, dat naar de verkiezing is, vast bleve, niet uit de werken, maar uit den Roepende; 12 Zo werd tot haar gezegd: De meerdere zal den mindere dienen. 13 Gelijk geschreven is: Jakob heb Ik liefgehad, en Ezau heb Ik gehaat.
Gods keuze van volken is rechtvaardig
Paulus vervolgt zijn betoog door te bevestigen dat Gods vrije keuze, waar het volken betreft, volledig in overeenstemming is met zijn rechtvaardigheid, aangezien hij het soevereine recht heeft zijn vrijwillig geschonken zegeningen en barmhartigheden uit te delen zoals het hem behaagt. Dit blijkt uit het Israel van weleer, waarvan God de zonden als volk uit vrije barmhartigheid vergaf nadat het het gouden kalf had aanbeden (Exodus 33:9), zoals hij aan Mozes verklaarde. Want niemand kan ooit Gods barmhartigheid verdienen of er als een recht aanspraak op maken. Als het God had behaagd, had Israel na zijn afval als volk kunnen blijven voortbestaan, zoals de Egyptenaars, om in zijn ondergang en bestraffing Gods almacht en zijn haat tegen de zonde te tonen. Paulus zinspeelt vervolgens op de verwerping van de Joden door te verklaren dat dezelfde vrije gave van barmhartigheid nog steeds wordt geschonken en dat dezelfde straf, als voorbeeld, hen zal treffen die in de zonde volharden en zich verharden, en die zich, zoals de Egyptenaars, verzetten tegen de bewijzen die hun genadig werden gegeven.
14 Wat zullen wij dan zeggen? Is er onrechtvaardigheid bij God? Dat zij verre. 15 Want Hij zegt tot Mozes: Ik zal Mij ontfermen, diens Ik Mij ontferm, en zal barmhartig zijn, dien Ik barmhartig ben.
16 Zo is het dan niet desgenen, die wil, noch desgenen, die loopt, maar des ontfermenden Gods. 17 Want de Schrift zegt tot Farao: Tot ditzelve heb Ik u verwekt, opdat Ik in u Mijn kracht bewijzen zou, en opdat Mijn Naam verkondigd worde op de ganse aarde. 18 Zo ontfermt Hij Zich dan, diens Hij wil, en verhardt, dien Hij wil.
Als een pottenbakker verheft en verwerpt God volken
Paulus voert hier een Jood op die zegt: ‘Waarom maakt God dan nog verwijten? Want wie kan zijn wil weerstaan?’, als God vastbesloten is volken te vernietigen. Paulus antwoordt: ‘Maar wie bent u, o mens, dat u God tegenspreekt?’ Hij verdedigt de rechtvaardigheid van Gods handelen met de Joden en de heidenen en toont zijn absolute macht over volken, waarbij hij het ene verheft en het andere verwerpt, door te verwijzen naar Jeremia’s beeld van de pottenbakker. Vervolgens past hij het beeld directer toe op de huidige toestand van de Joden en de heidenen. Evenals de Egyptenaars werden de Joden, na herhaalde bewijzen van Gods geduld, vaten van toorn die voor de ondergang waren toebereid, waardoor de kracht van God tot heil bekend werd gemaakt. Door hun toedoen werden de gelovige heidenen voorbereid op de heerlijkheid van toelating tot de zichtbare kerk van God, en samen met de gelovige Joden werden zij geroepen om Gods volk en de vaten van zijn barmhartigheid te zijn. Hun eigen profeten uit de oudheid hadden dezelfde waarheden voorzegd en onderwezen.
19 Gij zult dan tot mij zeggen: Wat klaagt Hij dan nog? Want wie heeft Zijn wil wederstaan? 20 Maar toch, o mens, wie zijt gij, die tegen God antwoordt? Zal ook het maaksel tot dengenen, die het gemaakt heeft, zeggen: Waarom hebt gij mij alzo gemaakt? 21 Of heeft de pottenbakker geen macht over het leem, om uit denzelfden klomp te maken, het ene vat ter ere, en het andere ter onere?
22 En of God, willende Zijn toorn bewijzen, en Zijn macht bekend maken, met vele lankmoedigheid verdragen heeft de vaten des toorns, tot het verderf toebereid; 23 En opdat Hij zou bekend maken den rijkdom Zijner heerlijkheid over de vaten der barmhartigheid, die Hij te voren bereid heeft tot heerlijkheid? 24 Welke Hij ook geroepen heeft, namelijk ons, niet alleen uit de Joden, maar ook uit de heidenen. 25 Gelijk Hij ook in Hosea zegt: Ik zal hetgeen Mijn volk niet was, Mijn volk noemen, en die niet bemind was, Mijn beminde.
26 En het zal zijn, in de plaats, waar tot hen gezegd was: Gijlieden zijt Mijn volk niet, aldaar zullen zij kinderen des levenden Gods genaamd worden.
27 En Jesaja roept over Israel: Al ware het getal der kinderen Israels gelijk het zand der zee, zo zal het overblijfsel behouden worden.
28 Want Hij voleindt een zaak en snijdt ze af in rechtvaardigheid; want de Heere zal een afgesneden zaak doen op de aarde.
29 En gelijk Jesaja te voren gezegd heeft: Indien de Heere Sebaoth ons geen zaad had overgelaten, zo waren wij als Sodom geworden, en Gomorra gelijk gemaakt geweest.
Israel struikelde door gebrek aan geloof
Nadat Paulus de verwerping van de Joden duidelijk heeft uiteengezet en heeft aangetoond dat die in overeenstemming is met Gods waarheid en gerechtigheid, voert hij een Jood op die vraagt of de heidenen, die zich niet hielden aan de regel van gerechtigheid die in de Wet van Mozes was gegeven, nu de gerechtigheid van het geloof en de voorrechten van Gods uitverkoren volk hebben verkregen, terwijl de Joden, die de gerechtigheid van de Wet nastreefden, geen gerechtigheid door het geloof in het evangelie hebben verkregen. Paulus verklaart dat de oorzaak van hun verwerping hun gebrek aan geloof was en hun vertrouwen op de werken van de Wet, waardoor zij rechtvaardiging verwachtten van het naleven van haar rituelen, zoals een van hun eigen profeten had voorzegd. Paulus herhaalt zijn diepe verlangen dat de Joden tot geloof komen en gered worden. Hij erkent hun ijver voor de heerlijkheid van de Wet, maar die ging niet gepaard met kennis van het doel en de uiteindelijke bestemming van haar rituelen. Hun onwetendheid over Gods heilsplan door het geloof bracht hen ertoe een eigen weg tot rechtvaardiging op te richten, door de offers en plechtigheden van de Wet, en weerhield hen ervan zich te onderwerpen aan de gerechtigheid van het geloof, die God als het enige middel tot redding vereist.
30 Wat zullen wij dan zeggen? Dat de heidenen, die de rechtvaardigheid niet zochten, de rechtvaardigheid verkregen hebben, doch de rechtvaardigheid, die uit het geloof is. 31 Maar Israel, die de wet der rechtvaardigheid zocht, is tot de wet der rechtvaardigheid niet gekomen. 32 Waarom? Omdat zij die zochten niet uit het geloof, maar als uit de werken der wet, want zij hebben zich gestoten aan den steen des aanstoots; 33 Gelijk geschreven is: Ziet, Ik leg in Sion een steen des aanstoots, en een rots der ergernis; en een iegelijk, die in Hem gelooft, zal niet beschaamd worden.
10:1 Broeders, de toegenegenheid mijns harten, en het gebed, dat ik tot God voor Israel doe, is tot hun zaligheid. 2 Want ik geef hun getuigenis, dat zij een ijver tot God hebben, maar niet met verstand. 3 Want alzo zij de rechtvaardigheid Gods niet kennen, en hun eigen gerechtigheid zoeken op te richten, zo zijn zij der rechtvaardigheid Gods niet onderworpen.
Christus is het einde van de Wet
Om de Joden te overtuigen van hun dwaling over de rechtvaardiging door hun Wet, beschrijft Paulus welke gerechtigheid de Wet vereist en welke het evangelie vereist. Hij bevestigt dat Christus zelf het einde, of de volmaking, van de Wet was, het grote doel van al haar rituelen en offers. Mozes heeft verklaard dat niemand door de Wet gerechtvaardigd kan worden, omdat niemand aan haar geboden kon voldoen. Maar de wet, of het beginsel, van het geloof, zoals Mozes die beschrijft (Deuteronomium 30:11–14), vereist niet de tekenen uit de hemel die de Joden eisten: dat Christus opnieuw uit de hemel zou neerdalen en opnieuw uit de doden zou opstaan. Het woord was immers altijd dicht bij hen en zij hadden de kracht gekregen om het te volbrengen. Zo was het ook met het evangelie: het vereist dat wij ons geloof in Jezus Christus belijden en innerlijk overtuigd zijn van de waarheid van zijn opstanding, wat een rechtvaardig leven voortbrengt. De Schrift heeft verklaard dat niemand beschaamd zal worden of in zijn vertrouwen teleurgesteld zal worden, en dat het verlossingsplan zich uitstrekt tot allen, zowel Joden als heidenen, want allen die in Christus geloven en hem aanroepen, zullen gered worden.
4 Want het einde der wet is Christus, tot rechtvaardigheid een iegelijk, die gelooft.
5 Want Mozes beschrijft de rechtvaardigheid, die uit de wet is, zeggende: De mens, die deze dingen doet, zal door dezelve leven. 6 Maar de rechtvaardigheid, die uit het geloof is, spreekt aldus: Zeg niet in uw hart: Wie zal in den hemel opklimmen? Hetzelve is Christus van boven afbrengen. 7 Of, wie zal in den afgrond nederdalen? Hetzelve is Christus uit de doden opbrengen.
8 Maar wat zegt zij? Nabij u is het Woord, in uw mond en in uw hart. Dit is het Woord des geloofs, hetwelk wij prediken. 9 Namelijk, indien gij met uw mond zult belijden den Heere Jezus, en met uw hart geloven, dat God Hem uit de doden opgewekt heeft, zo zult gij zalig worden. 10 Want met het hart gelooft men ter rechtvaardigheid en met den mond belijdt men ter zaligheid.
11 Want de Schrift zegt: Een iegelijk, die in Hem gelooft, die zal niet beschaamd worden. 12 Want er is geen onderscheid, noch van Jood noch van Griek; want eenzelfde is Heere van allen, rijk zijnde over allen, die Hem aanroepen. 13 Want een iegelijk, die den Naam des Heeren zal aanroepen, zal zalig worden.
Paulus verdedigt zijn goddelijke zending onder de heidenen
De profetieën van het Nieuwe Testament, die nu in vervulling gaan, brengen Paulus ertoe zijn goddelijke zending en die van de andere apostelen te verdedigen. Hij vraagt hoe deze profetieën, die de aanvaarding van de heidenen voorzegden, vervuld konden worden, want zonder het evangelie kon er geen redding zijn en zonder predikers had het niet verkondigd kunnen worden. Als Jood verklaart hij dat zijn vooroordelen hem ervan zouden hebben weerhouden het evangelie naar de heidenen te brengen, als hij daartoe niet door God was aangesteld. Aan de hand van de profetie van Jesaja toont hij hun grote succes aan en het vreugdevolle onthaal dat de boden van het heil ten deel viel.
14 Hoe zullen zij dan Hem aanroepen, in Welken zij niet geloofd hebben? En hoe zullen zij in Hem geloven, van Welken zij niet gehoord hebben? En hoe zullen zij horen, zonder die hun predikt? 15 En hoe zullen zij prediken, indien zij niet gezonden worden? Gelijk geschreven is: Hoe liefelijk zijn de voeten dergenen, die vrede verkondigen, dergenen, die het goede verkondigen!
De profeten voorzegden het ongeloof van Israel
Hier wordt de Jood voorgesteld als iemand die tegenwerpt dat een goddelijke opdracht volledig succes zou hebben gehad, terwijl velen zich niet aan het geloof van het evangelie onderwierpen. Paulus antwoordt dat de Geest van God deze uitkomst al had voorzegd met betrekking tot de Joden zelf. Hij verklaart dat geloof ontstaat door prediking en luisteren, op bevel van God zelf, en vraagt of zij niet allen het goede nieuws van de redding hebben gehoord. De apostelen hebben het evangelie zowel aan de Joden als aan de heidenen verkondigd en daarmee de woorden van de psalmdichter vervuld, die deze toepaste op het onderricht van de hemellichamen dat overal doordringt. Paulus vraagt verder of Israel niet wist dat het evangelie aan de heidenen verkondigd zou worden, aangezien hun profeten zo duidelijk de roeping van de heidenen en hun vreugdevolle aanvaarding van het evangelie hadden voorzegd, evenals de verwerping van de Joden.
16 Doch zij zijn niet allen het Evangelie gehoorzaam geweest; want Jesaja zegt: Heere, wie heeft onze prediking geloofd? 17 Zo is dan het geloof uit het gehoor, en het gehoor door het Woord Gods, 18 Maar ik zeg: Hebben zij het niet gehoord? Ja toch, hun geluid is over de gehele aarde uitgegaan, en hun woorden tot de einden der wereld.
19 Maar ik zeg: Heeft Israel het niet verstaan? Mozes zegt eerst: Ik zal ulieden tot jaloersheid verwekken door degenen, die geen volk zijn; door een onverstandig volk zal ik u tot toorn verwekken.
20 En Jesaja verstout zich, en zegt: Ik ben gevonden van degenen, die Mij niet zochten; Ik ben openbaar geworden dengenen, die naar Mij niet vraagden.
21 Maar tegen Israel zegt Hij: Den gehelen dag heb Ik Mijn handen uitgestrekt tot een ongehoorzaam en tegensprekend volk.
God heeft zijn volk niet geheel verworpen
Nadat Paulus zo duidelijk de verwerping van de Joden als volk heeft uitgesproken, troost hij hen met de verzekering dat God zijn uitverkoren volk niet geheel heeft verstoten. Want net als in de dagen van Elia zal er nog een overblijfsel van bekeerde Joden zijn die, samen met de gelovige heidenen, door het geloof uitverkoren zijn om Gods volk te zijn, niet op grond van goede werken, maar uitsluitend door de genade en gunst van God.
1 Ik zeg dan: Heeft God Zijn volk verstoten? Dat zij verre; want ik ben ook een Israeliet, uit het zaad Abrahams, van den stam Benjamin. 2 God heeft Zijn volk niet verstoten, hetwelk Hij te voren gekend heeft. Of weet gij niet, wat de Schrift zegt van Elia, hoe hij God aanspreekt tegen Israel, zeggende: 3 Heere! zij hebben Uw profeten gedood, en Uw altaren omgeworpen; en ik ben alleen overgebleven en zij zoeken mijn ziel.
4 Maar wat zegt tot hem het Goddelijk antwoord? Ik heb Mijzelven nog zeven duizend mannen overgelaten, die de knie voor het beeld van Baal niet gebogen hebben.
5 Alzo is er dan ook in dezen tegenwoordigen tijd een overblijfsel geworden, naar de verkiezing der genade. 6 En indien het door genade is, zo is het niet meer uit de werken; anderszins is de genade geen genade meer; en indien het is uit de werken, zo is het geen genade meer; anderszins is het werk geen werk meer.