Kristo Anaingia Mbinguni kwa Damu Yake Mwenyewe
Baada ya kueleza huduma isiyo na ufanisi ya ukuhani wa Walawi katika hema la duniani, Paulo anaonyesha kwamba Kristo alikuwa kuhani mkuu wa mambo mema, au huduma, zilizotangulia kuonyeshwa kwa mifano hiyo. Ameingia akiwa kuhani mkuu, kwa dhabihu ya damu yake mwenyewe, katika patakatifu halisi mbinguni, na kuwapata wanadamu msamaha wa milele wa dhambi. Kwa agizo la Mungu, huduma za Sheria zilitumika kuutakasa mwili kwa ajili ya ibada katika hema na kuuweka huru kutokana na adhabu za Sheria. Ikiwa ni hivyo, je, damu ya Kristo haitakuwa na nguvu kubwa zaidi ya kuzitakasa roho za wanadamu kutokana na unajisi wa matendo ya dhambi yanayostahili kifo, kama utakaso wa mwili chini ya Sheria ulivyotangulia kuonyesha kwa mfano, na kuwafanya wafae kumwabudu Mungu mbinguni? Kwa maana Kristo alifufuliwa kutoka kwa wafu na Roho, naye akautoa kwa Mungu mwili wake uliotolewa dhabihu bila dosari. Kwa sababu ya nguvu ya damu yake, Kristo ndiye mpatanishi wa agano jipya, au mkataba mpya, kati ya Mungu na wanadamu. Anafanya upatanisho halisi kwa ajili ya makosa chini ya sheria ya dhamiri na Sheria ya Mose, jambo ambalo dhabihu za Sheria hazikuweza kufanya, ili watu wa Mataifa pamoja na Wayahudi wapate urithi ulioahidiwa.
62 BK
Biblica® Toleo Wazi Neno: Bibilia Takatifu™ (OKCV)
11 Kristo alipokuja akiwa Kuhani Mkuu wa mambo mema ambayo tayari yameshawasili, alipitia kwenye hema iliyo kuu zaidi na bora zaidi, ambayo haikutengenezwa kwa mikono ya binadamu, hii ni kusema, ambayo si sehemu ya uumbaji huu. 12 Hakuingia kwa njia ya damu ya mbuzi na ya ndama; lakini aliingia Patakatifu pa Patakatifu mara moja tu kwa damu yake mwenyewe, akiisha kupata ukombozi wa milele. 13 Damu ya mbuzi na ya mafahali, na majivu ya mitamba walivyonyunyiziwa wale waliokuwa najisi kwa taratibu za kiibada viliwatakasa, hata kuwaondolea uchafu wa nje. 14 Basi ni zaidi aje damu ya Kristo, ambaye kwa Roho wa milele alijitoa nafsi yake kwa Mungu kuwa sadaka isiyo na waa, itatusafisha dhamiri zetu kutokana na matendo yaletayo mauti, ili tupate kumtumikia Mungu aliye hai!
15 Kwa sababu hii Kristo ni mpatanishi wa agano jipya, ili kwamba wale walioitwa waweze kupokea ile ahadi ya urithi wa milele: kwa vile yeye alikufa awe ukombozi wao kutoka kwa dhambi walizozitenda chini ya agano la kwanza.
Hakuna Msamaha Bila Kumwaga Damu
Paulo anaendelea kuthibitisha kwamba msamaha wa dhambi ungeweza kupatikana tu kwa kifo cha Kristo. Kila mara Mungu alipofanya agano na mwanadamu, alifanya kifo cha dhabihu iliyoteuliwa kuwa cha lazima ili kulithibitisha, akionyesha kwamba mahusiano yake na mwanadamu yalijengwa juu ya dhabihu ya Mwanawe. Kwa kutegemea desturi za Mungu na za wanadamu, Paulo anaonyesha kwamba kifo cha Kristo kilikuwa cha lazima ili kuanzisha agano jipya, kwa kuwa hakuna agano lililokuwa na nguvu wakati dhabihu iliyoteuliwa ilipokuwa bado hai. Kwa sababu hiyo, agano la Sinai, ambalo lilifanya upya lile ambalo Adamu aliwekwa chini yake katika paradiso, halikufanywa bila damu (Kutoka 24:5–9). Hema la kukutania pia, pamoja na vyombo vilivyotumika katika huduma yake, viliwekwa wakfu kwa ajili ya huduma ya Mungu kwa kunyunyiziwa damu (Kutoka 40:9–12). Na kwa kuzingatia jambo hili, Sheria iliagiza karibu kila kitu kitakaswe kwa damu (Hesabu 51:12, 13; 19:2–10), na haikuruhusu msamaha wa dhambi bila kumwaga damu.
16 Kwa habari ya wosia, ni muhimu kuthibitisha kifo cha yule aliyeutoa, 17 kwa sababu wosia huwa na nguvu tu wakati mtu ameshakufa; kamwe hauwezi kutumika wakati yule aliyeuandika bado yuko hai. 18 Hii ndiyo sababu hata lile agano la kwanza halikuweza kutekelezwa pasipo damu. 19 Mose alipotangaza kila amri kwa watu wote, alichukua damu ya ndama na ya mbuzi, pamoja na maji, sufu nyekundu na matawi ya mti wa hisopo, akanyunyizia kile kitabu na watu wote. 20 Alisema, “Hii ndiyo damu ya agano, ambalo Mungu amewaamuru kulitii.” 21 Vivyo hivyo alinyunyizia damu hiyo kwenye ile hema pamoja na kila kifaa kilichotumika ndani yake kwa taratibu za ibada. 22 Kwa kweli sheria hudai kwamba, karibu kila kitu kitakaswe kwa damu, wala pasipo kumwaga damu, hakuna msamaha wa dhambi.
Kristo Alitolewa Mara Moja kwa Wakati Wote
Paulo ameonyesha kwamba pasipo dhabihu ya kifo cha Kristo, kusingekuwa na msamaha wa dhambi wala kuingia mbinguni. Kwa hiyo ilikuwa lazima kwamba maskani na vyombo vyake, ambavyo ni nakala za duniani za vitu vya mbinguni, vifunguliwe kwa wanadamu na kutakaswa kutokana na unajisi kwa dhabihu za mafahali na mbuzi. Uhai wa wanyama hao, uliotolewa badala ya uhai wa mwingine, ulitangulia kuonyesha dhabihu ya Kristo ya kuchukua nafasi ya wengine. Lakini makao halisi ya mbinguni yenyewe yangeweza kufunguliwa kwa wanadamu kwa kutolewa tu kwa dhabihu yenyewe ya mbinguni. Kristo, kwa kuwa si kuhani mkuu wa duniani (Waebrania 8:4), aliingia mbinguni kwenyewe, akiuwasilisha huko mwili wake uliosulubiwa akiwa kuhani mkuu na mpatanishi kati ya Mungu na wanadamu, akikaa milele mbele za Mungu katika uwepo wake uliofunuliwa. Dhabihu yake, kwa kuwa bora kuliko zile za ukuhani wa Walawi, ambazo zilikuwa mifano yake iliyorudiwa, haikuhitaji kurudiwa kila mwaka; la sivyo, ingembidi kuteseka kila mwaka tangu ulimwengu ulipoumbwa. Alijitoa mwenyewe mara moja kwa wakati wote, katika kipindi cha mwisho cha mipango ya Mungu. Kwa dhabihu yake moja alitimiza na kukomesha dhabihu za dhambi za Sheria ya Mose zilizotangulia kuionyesha (Danieli 9:24), akiishinda dhambi na kuwapatia msamaha wote wenye asili ya kibinadamu kwa dhabihu ya mwili wake. Na kama vile wanadamu wote, kwa sababu ya kosa la Adamu, wamewekewa na Mungu kufa mara moja, na baada ya hapo kukabili hukumu, vivyo hivyo Kristo, akiwa Adamu wa pili, alipatwa na kifo (Waebrania 5:8, 9) na kufanya upatanisho kwa dhambi za Adamu wa kwanza, na kupitia kwake kwa dhambi za wanadamu wote. Alifanya hivyo ili apate kuonekana tena akiwa kuhani mkuu wa jamii ya wanadamu, katika utukufu wa Shekina, kuwabariki watu wake kwa wokovu wa milele. Hapa Paulo anarejelea kuhani mkuu wa Wayahudi katika siku ya utakaso (Hesabu 6:23–26; Luka 1:19–23).
23 Kwa hiyo, ilikuwa muhimu kwa nakala za vitu vile vya mbinguni vitakaswe kwa dhabihu hizi, lakini vitu halisi vya mbinguni vilihitaji dhabihu bora kuliko hizi. 24 Kwa maana Kristo hakuingia kwenye patakatifu palipofanywa kwa mikono ya mwanadamu, ambao ni mfano wa kile kilicho halisi. Yeye aliingia mbinguni penyewe, ili sasa aonekane mbele za Mungu kwa ajili yetu. 25 Wala hakuingia mbinguni ili apate kujitoa mwenyewe mara kwa mara, kama vile kuhani mkuu aingiavyo Patakatifu pa Patakatifu kila mwaka kwa damu ambayo si yake mwenyewe. 26 Ingekuwa hivyo, ingempasa Kristo kuteswa mara nyingi tangu kuumbwa kwa ulimwengu. Lakini sasa ametokea mara moja tu katika mwisho wa nyakati aiondoe dhambi kwa kujitoa mwenyewe kuwa dhabihu. 27 Kama vile mwanadamu alivyowekewa kufa mara moja tu na baada ya kufa akabili hukumu, 28 vivyo hivyo Kristo alitolewa mara moja tu kuwa dhabihu ili azichukue dhambi za watu wengi. Naye atakuja mara ya pili, sio kuchukua dhambi, bali kuwaletea wokovu wale wanaomngoja kwa shauku.
Dhabihu za Sheria Haziwezi Kuondoa Dhambi
Baada ya kuonyesha kikamilifu jinsi mifano na taratibu za Sheria zilivyokuwa hazina nguvu, Paulo anatangaza kwamba Sheria, ikiwa kivuli au mchoro hafifu wa baraka za kiroho na za milele zitakazokuja kupitia injili, haiwezi kamwe kutoa msamaha halisi wa dhambi kwa dhabihu zake za mfano. Hilo linaonyeshwa zaidi na kurudiwa kila mwaka kwa dhabihu za Sheria, wakati dhambi za watu za zamani zilikuwa bado zikikumbukwa na kuungamwa kuwa hazijasamehewa wala kufanyiwa upatanisho, na kwa kutowezekana kwa damu ya wanyama kuondoa dhambi za viumbe wenye ufahamu wa maadili na wanaowajibika kwa matendo yao.
1 Sheria ni kivuli tu cha mambo mema yajayo, wala si uhalisi wa mambo yenyewe. Kwa sababu hii, haiwezekani kamwe kwa njia ya dhabihu zitolewazo mwaka hadi mwaka kuwakamilisha wale wanaokaribia ili kuabudu. 2 Kama dhabihu hizo zingeweza kuwakamilisha, hazingeendelea kutolewa tena. Kwa kuwa hao waabuduo wangekuwa wametakaswa mara moja tu, wala wasingejiona tena kuwa na dhambi. 3 Lakini zile dhabihu zilikuwa ukumbusho wa dhambi kila mwaka, 4 kwa sababu haiwezekani damu ya mafahali na mbuzi kuondoa dhambi.
Mwili Ulioandaliwa kwa Kristo
Kwa maneno ya Daudi (Zaburi 40:6, 7, 8, katika Septuajinta), Paulo anaonyesha kusudi la dhabihu za Sheria na jinsi Kristo alivyozitimiza. Haikuwezekana dhambi kuondolewa, wala haki ya Mungu kuridhishwa, kwa matoleo na dhabihu zote za upatanisho za Sheria, ambazo zilikuwa vielelezo tu. Kwa hiyo Kristo alitayarishiwa mwili ili afanye mapenzi ya Mungu, akiteseka na kufa kwa ajili ya wanadamu, kama ilivyotabiriwa katika hati-kunjo ya Sheria ya Mose na katika unabii. Kwa kutegemea zaburi hii ya kinabii, Paulo anatoa hoja kwamba Mungu ametangaza kuwa hataki tena dhabihu zilizoagizwa na Sheria, na kwamba Kristo amezitimiza zote kwa kuwakomboa wanadamu kulingana na mapenzi ambayo Mungu ameyaweka. Basi, ni wazi kwamba dhabihu za kwanza, zile zilizokuwa vielelezo, zimeondolewa ili dhabihu pekee ya kweli na ya kudumu ya injili kwa ajili ya dhambi iwekwe: dhabihu ya nyama katika mwili wa Kristo, ambayo ni mapenzi ambayo Mungu ameyaweka ili kuwatakasa wanadamu.
5 Kwa hiyo, Kristo alipokuja duniani, alisema:
“Dhabihu na sadaka hukuzitaka,
bali mwili uliniandalia;
6 sadaka za kuteketezwa na za dhambi
hukupendezwa nazo.
7 Ndipo niliposema, ‘Mimi hapa, nimekuja,
imeandikwa kunihusu katika kitabu:
Nimekuja kuyafanya mapenzi yako, Ee Mungu.’ ”
8 Kwanza alisema, “Dhabihu na sadaka, sadaka za kuteketezwa na za dhambi hukuzitaka, wala hukupendezwa nazo” (ingawa sheria iliagiza zitolewe). 9 Kisha akasema “Mimi hapa, nimekuja kuyafanya mapenzi yako.” Aondoa lile Agano la kwanza ili kuimarisha la pili. 10 Katika mapenzi hayo sisi tumetakaswa na kufanywa watakatifu kwa njia ya sadaka ya mwili wa Yesu Kristo alioutoa mara moja tu.
Dhabihu Moja Huondoa Dhambi Zote
Paulo anaonyesha tofauti kati ya nguvu za dhabihu za Sheria na nguvu za dhabihu ya Kristo, na kati ya ukuhani wa Walawi na ukuhani wa Kristo. Makuhani Walawi walikuwa wengi na walitoa dhabihu kila siku, lakini hawakuweza kuondoa hata dhambi iliyo ndogo kabisa. Lakini Kristo, mara moja tu kwa wakati wote, kwa dhabihu yake moja, ambayo ina nguvu za kudumu milele mbele za Mungu, ameondoa dhambi zote na kuwapatia msamaha wa milele na uzima wale wanaotakaswa kwa imani katika upatanisho huu, kama Roho Mtakatifu anavyoshuhudia (Yeremia 31:33, 34; Waebrania 8:10–12). Na pale ambapo msamaha kamili umepatikana, ambao kwa huo Mungu amepatanishwa na mwanadamu, hakuna haja ya dhabihu nyingine yoyote kwa ajili ya dhambi. Kwa hiyo mfumo wa ibada za Wayahudi lazima ukomeshwe.
11 Kila kuhani husimama siku kwa siku akifanya huduma yake ya ibada, na kutoa tena na tena dhabihu zile zile ambazo haziwezi kamwe kuondoa dhambi. 12 Lakini huyu kuhani akiisha kutoa dhabihu moja kwa ajili ya dhambi kwa wakati wote, aliketi mkono wa kuume wa Mungu. 13 Tangu wakati huo anangoja mpaka adui zake wawekwe chini ya miguu yake, 14 kwa sababu kwa dhabihu moja amewafanya kuwa wakamilifu milele wale wote wanaotakaswa.
15 Pia Roho Mtakatifu anatushuhudia kuhusu jambo hili. Kwanza anasema:
16 “Hili ndilo Agano nitakalofanya nao
baada ya siku hizo, asema Bwana.
Nitaziweka sheria zangu mioyoni mwao,
na kuziandika katika nia zao.”
17 Kisha aongeza kusema:
“Dhambi zao na kutokutii kwao
sitakumbuka tena.”
18 Basi haya yakiisha kusamehewa, hakuna tena dhabihu yoyote inayotolewa kwa ajili ya dhambi.
Karibieni, Shikeni Imara, Kusanyikeni Pamoja
Baada ya kumaliza hoja zake kuhusu mafundisho, Paulo anawahimiza Waebrania kwamba, kwa kuwa sasa wana nafasi kamili ya kuingia mbinguni kwenyewe kwa damu ya Kristo, kuhani mkuu aliye mkuu sana anayetoa dhabihu yake mwenyewe mbinguni, nyumba ya kweli ya Mungu, wakikaribie kiti cha enzi cha Mungu kwa moyo mnyofu na kwa imani katika damu ya Kristo, wakiwa wametakaswa kiroho (Hesabu 19:2–10; Mambo ya Walawi 16:4; Hesabu 8:7). Wanapaswa kusimama imara katika kukiri tumaini lao la uzima wa milele, kwa maana Mungu, ambaye ameuahidi kupitia Kristo, ni mwaminifu. Wanapaswa kusaidiana katika majaribu na kuhimizana kupendana na kutenda matendo mema. Hawapaswi kuacha kumwabudu Mungu pamoja, kama baadhi ya Wakristo Wayahudi walivyofanya kwa sababu ya mateso au chuki dhidi ya waongofu kutoka kwa watu wa Mataifa, bali wanapaswa kuhimizana na kufarijiana zaidi na zaidi wanapoona hukumu za Mungu zikilikaribia taifa la Wayahudi.
19 Kwa hiyo, ndugu zangu, kwa kuwa tunao ujasiri wa kupaingia Patakatifu pa Patakatifu kwa damu ya Yesu, 20 kwa njia mpya iliyo hai tuliyofunguliwa kwa ajili yetu kupitia kwenye lile pazia, yaani, mwili wake, 21 basi kwa kuwa tunaye Kuhani Mkuu juu ya nyumba ya Mungu, 22 sisi na tumkaribie Mungu kwa moyo mnyofu kwa imani timilifu, mioyo yetu ikiwa imenyunyizwa damu ya Kristo na kuwa safi kutokana na dhamiri mbaya nayo miili yetu ikiwa imeoshwa kwa maji safi. 23 Tushike kwa uthabiti lile tumaini la ukiri wetu bila kuyumbayumba, kwa maana yeye aliyeahidi ni mwaminifu. 24 Tuangaliane na kuhimizana sisi kwa sisi katika upendo na katika kutenda mema. 25 Wala tusiache kukutana pamoja, kama wengine walivyo na desturi, bali tuhimizane sisi kwa sisi kadiri tuonavyo Siku ile inakaribia.
Hakuna Dhabihu Inayobaki kwa Wale Wanaoiacha Imani
Akihofia kwamba kupuuza ushirika wa Wakristo kungeongoza kwenye kuiacha imani, Paulo anatangaza kwamba kwa wale wanaoukana Ukristo baada ya kusadikishwa kuwa ni wa kweli, hakuna tena upatanisho mwingine kwa ajili ya dhambi, bali kungojea hukumu kwa hofu kuu tu. Hukumu hiyo italiangamiza taifa la Wayahudi kwa kuwa ni wapinzani wa Mungu (Hesabu 16:35; 2 Wathesalonike 1:7, 8), kama ilivyotimizwa wakati hekalu lao na mji wao vilipoharibiwa kwa moto. Kwa maana ikiwa wale waliokana mamlaka ya kimungu ya Sheria ya Mose, ambaye alikuwa mtumishi tu, walikufa bila huruma (Hesabu 15:30; Kumbukumbu la Torati 17:6), je, wale waliomkataa Mwana wa Mungu na kumdharau wataadhibiwa vikali zaidi kiasi gani? Wameihesabu damu ya dhabihu yake, iliyoidhinisha agano jipya la ukombozi wao, kuwa kama damu ya mtu wa kawaida au asiye mtakatifu, nao wamemtukana Roho Mtakatifu, ambaye kwa karama zake kweli za Injili zilithibitishwa. Uhakika wa adhabu kwa wale wanaoiacha imani uko wazi kutokana na neno la Mungu mwenyewe, ambaye ametangaza kwamba atawahukumu maadui wa watu wake (Kumbukumbu la Torati 32:35, 36). Naye Mungu, anayeishi milele, anaweza kuadhibu milele.
26 Kama tukiendelea kutenda dhambi kwa makusudi baada ya kupokea ufahamu wa ile kweli, haibaki tena dhabihu kwa ajili ya dhambi. 27 Lakini kinachobaki ni kungoja kwa hofu hukumu ya moto uwakao, utakaowaangamiza adui za Mungu. 28 Yeyote aliyeikataa sheria ya Mose alikufa pasipo huruma kwa ushahidi wa watu wawili au watatu. 29 Je, mnadhani ni adhabu kali kiasi gani anayostahili kupewa mtu aliyemkanyaga Mwana wa Mungu chini ya nyayo zake, yeye aliyeifanya damu ya Agano iliyomtakasa kuwa kitu najisi na kumtendea maovu Roho wa neema? 30 Kwa kuwa tunamjua yeye aliyesema, “Ni juu yangu kulipiza kisasi; nitalipiza.” Tena asema, “Bwana atawahukumu watu wake.” 31 Ni jambo la kutisha kuanguka mikononi mwa Mungu aliye hai.