Dugang pang mga Panultihon ni Solomon (continued)

984 sa wala pa si Cristo

Biblica® Open Ang Pulong sa Dios™ (OCCB)

Mga Panultihon 28–29

1 Ang tawong daotan moikyas bisag walay naggukod kaniya,

apan ang tawong matarong dili mahadlok sama sa liyon.

2 Kon ang usa ka nasod magpakasala,

kanunay pulihan ang ilang pangulo.

Apan molig-on ang usa ka nasod

kon ang pangulo niini maalamon.

3 Ang tawong kabos nga nangdaog-daog sa sama niyang kabos

sama sa makusog nga ulan nga nagdaot sa mga tanom.

4 Ang mga nagsalikway sa Kasugoan gadayeg sa mga daotan,

apan ang mga nagtuman niini, makigbatok sa mga daotan.

5 Ang mga tawong daotan wala makasabot kon unsay hustisya,

apan ang mga nagdangop sa Ginoo nakasabot pag-ayo niini.

6 Mas maayo pa ang kabos nga dili salawayon

kaysa adunahan apan salawayon.

7 Maalamon ang anak nga nagtuman sa Kasugoan,

apan ang anak nga makighigala sa mga badlongon nagpakaulaw sa iyang ginikanan.

8 Kon maadunahan ka pinaagi sa pagpatubo ug kuwarta,

ang imong bahandi mapaingon sa tawong matinabangon sa mga kabos.

9 Si bisan kinsa nga dili motuman sa Kasugoan,

kangil-aran sa Dios bisan ang iyang pag-ampo.

10 Ang tawo nga mosulsol sa tawong matarong

ngadto sa pagpakasala mabiktima sa iyang kaugalingong laang.

Apan ang tawo kansang kinabuhi walay ikasaway mouswag.

11 Naghuna-huna ang mga adunahan nga maalamon na gayod sila,

apan ang tawong kabos nga adunay panabot

nahibalo kon unsa gayoy ilang tinuod nga pagkatawo.

12 Kon ang mga matarong ang magmadaogon malipay ang mga tawo,

apan kon ang mga daotan na ang modumala manago sila.

13 Dili ka gayod magmauswagon kon ilimod mo ang imong mga sala,

apan kon isulti mo kini ug talikdan, kaloy-an ka sa Dios.

14 Bulahan ang tawo nga nagtahod kanunay sa Dios,

apan ang tawo nga gahi ug kasing-kasing malaglag.

15 Ang tawong daotan nga nagdumala sa mga kabos

sama sa nagangulob nga liyon o oso nga andam sa pagtukob sa iyang biktima.

16 Ang tigdumala nga walay panabot labihan kabangis.

Ang tigdumala nga dili buot maadunahan sa daotang paagi

makaangkon ug taas nga kinabuhi.

17 Ang tawo nga ginahasol sa iyang konsensya tungod sa iyang pagpatay

sa usa ka tawo magtago-tago hangtod mamatay siya.

Ayaw ninyo siyag tabangi.

18 Ang tawong nagkinabuhi nga walay ikasaway layo sa katalagman,

apan ang tawong daotan kalit lang nga malaglag.

19 Ang kugihan nga mag-uuma adunay abunda nga pagkaon,

apan ang naggamit sa iyang panahon sa walay pulos nga mga buluhaton mapobre.

20 Panalanginan gayod ang kasaligan nga tawo,

apan ang tawo nga nagdali nga maadunahan pagasilotan.

21 Dili maayo kon adunay pinalabi.

Apan adunay mga tawo nga naghimo niini

tungod kay nadala sa suborno, bisan gamay kini.

22 Ang tawong hangol ug kuwarta nagdali nga maadunahan,

apan wala siya masayod nga mapobre diay hinuon siya.

23 Sa kaulahian, mas pasalamatan pa sa usa ka tawo

ang tawong mibadlong kaniya

kaysa niadtong miulog-ulog kaniya.

24 Ang tawo nga mangawat gikan sa iyang ginikanan ug nag-ingon

nga dili kini sala, kauban sa mga kriminal.

25 Ang tawong hakog makahatag ug kasamok,

apan ang tawong nagsalig sa Ginoo mouswag.

26 Ang tawong nagsalig sa iyang kaugalingon buang-buang.

Ang tawong nagkinabuhi nga maalamon layo sa katalagman.

27 Ang tawo nga mahinatagon sa mga kabos dili gayod mawad-an,

apan ang walay pagpakabana sa mga kabos makadawat sa daghang panghimaraot.

28 Manago ang mga tawo kon ang mga daotan ang modumala.

Apan kon malaglag sila, mouswag ang mga matarong.

29:1 Ang tawong gahig ulo bisag sigehan ug badlong,

sa kalit lang mapukan ug dili na makabangon pa.

2 Kon mga matarong ang mangulo malipayon ang mga tawo,

apan kon mga daotan ang mangulo masubo gayod sila.

3 Ang tawong nagtinguha nga magmaalamon maghatag ug kalipay sa iyang amahan.

Ang tawong nagsigeg pakig-uban sa mga babayeng nagbaligya sa ilang dungog

gausik-usik lang sa iyang kuwarta.

4 Kon ang tinguha sa hari mao ang pagpatunhay sa hustisya,

ginalig-on niya ang iyang gingharian,

apan ang hari nga nawong ug sapi,

magpukan sa iyang gingharian.

5 Ang tawong mang-ulog-ulog

nagplanog daotan sa iyang isigka-tawo.

6 Ang tawong daotan malit-agan sa iyang kaugalingong sala,

apan ang tawong matarong mag-awit nga malipayon.

7 Ang tawong matarong naghatag ug bili sa katungod sa mga kabos.

Dili kini masabtan sa tawong daotan.

8 Ang mga tawong bugal-bugalon tigpasiugda ug kasamok sa lungsod,

apan ang mga maalamon tigpahusay niini.

9 Wala gayoy paingnan kon makighusay ang tawong maalamon sa usa ka buang-buang,

kay magsige lang ug tagawtaw ug magbugal-bugal ang buang-buang.

10 Kalagotan ug gusto patyon sa mga kriminal

ang mga tawong nagkinabuhi sa husto ug dili salawayon.

11 Ang tawong buang-buang mopagawas gayod sa iyang kasuko,

apan ang tawong maalamon makapugong sa iyang kaugalingon.

12 Kon ang usa ka pangulo motuo ug bakak,

ang tanan niyang mga opisyal mahimong daotan.

13 Ang kabos ug ang nangdaog-daog kaniya

managsama nga gihatagan sa Ginoo ug mga mata.

14 Kon ang usa ka hari matarong nga mohukom sa mga kabos,

magpadayon ang iyang paghari.

15 Ang pagbunal ug pagbadlong sa bata

aron sa pagdisiplina kaniya makatudlo kaniya nga magmaalamon,

apan kon pasagdan lang siya,

makahatag siyag kaulawan sa iyang ginikanan.

16 Kon daotan ang mga nangulo, mosamot ang pagpakasala.

Apan malaglag sila, ug makita kini sa mga matarong.

17 Disiplinaha ang imong anak,

ug hatagan kaniyag kalinaw ug kalipay.

18 Kon walay mensahe sa Dios nga maggiya sa nasod,

wala kini kahusay.

Bulahan ang mga tawo

nga nagtuman sa kasugoan sa Dios.

19 Adunay sulugoon nga dili mo matudloan kon imong istoryahan,

kay bisan nasabtan ka niya, dili siya motuman.

20 Mas may paglaom pa ang tawong buang-buang

kaysa tawong magpataka lag yawyaw.

21 Kon patughan mo lang sa gusto ang imong sulugoon gikan sa bata pa siya,

mahimo mo unya siyang problema.

22 Ang tawong daling masuko makahatag ug kagubot,

ug daghag mahimong sala.

23 Ang kahambogiro sa tawo maghatod kaniya sa kaulawan,

apan ang pagkamapainubsanon makahatag kaniyag dungog.

24 Ang tawo nga kakunsabo sa kawatan nagbutang sa iyang kaugalingon sa kakuyaw.

Bisan unsaon ug patug-an dili gayod siya motug-an.

25 Makuyaw kon kita talawan. Apan kon mosalig lang kita sa Ginoo,

wala gayoy daotang mahitabo kanato.

26 Daghan ang mangayog pabor sa usa ka pangulo,

apan ang Ginoo lang gayod ang makahatag ug hustisya.

27 Ngil-aran ang mga matarong sa mga daotan,

ug ngil-aran usab ang mga daotan sa mga matarong.