Yakobo Anawaandikia Wakristo Wayahudi

Yakobo anawaandikia barua Wakristo Wayahudi kwa ujumla. Anawaonya dhidi ya maovu yaliyoenea wakati huo, anasahihisha makosa ambayo wengi walikuwa wameingia kwa kuyafasiri vibaya mafundisho ya Paulo kuhusu kuhesabiwa haki, na anawahimiza kutimiza wajibu mbalimbali.

62 BK

Biblica® Toleo Wazi Neno: Bibilia Takatifu™ (OKCV)

Yakobo Anayasalimia Makabila Kumi na Mawili

Yakobo anayaandikia makabila kumi na mawili yaliyotawanyika, hasa Wakristo wa Kiyahudi, akiwatakia wote afya na ustawi. Wayahudi wasioamini walitaka kuwashawishi ndugu zao walioongoka kwamba mateso yao ya sasa yalikuwa ishara za Mungu kupendezwa nao, kwa kuwahusishia thawabu na adhabu zilizofungamanishwa na kuitii au kutoitii Sheria ya Mose. Kinyume na hayo, Yakobo anaonyesha mema yanayotokana na mateso katika kuzaa saburi na kujitiisha kwa mapenzi ya Mungu. Anawahimiza kuwa na saburi ili wawe wakamilifu, akirejelea dhabihu za Sheria. Ikiwa mtu yeyote aliye katika majaribu anakosa hekima hii ya kuwa na saburi, na amwombe Mungu, ambaye humpa kila mtu kila kitu chema anachohitaji wala hamkemei yeyote kwa kuomba, naye atapewa. Lakini lazima aombe kwa imani thabiti, akiwa amesadiki kabisa kwamba Mungu anaweza na anataka kumtimizia maombi yake, bila kusitasita au kuwa na nia iliyogawanyika kuhusu anachoomba. Kwa maana anayeyumbayumba namna hii kati ya wema na uovu ni kama wimbi la bahari, linalosukumwa na kila msukumo unaopita, wala hawezi kutarajia kupokea kwa Mungu anachotamani. Mtu mwenye nia mbili hana uthabiti katika yote afanyayo, wala hawezi kufikia kiwango chochote cha ubora. Myahudi maskini aliyeongoka anatiwa moyo kufurahia mateso yake, kwa kuwa kupitia hayo, kwa imani, tabia yake ya Kikristo inainuliwa. Lakini tajiri anapaswa kuaibika kwa ubatili na kutokuwa na uhakika kwa vitu anavyovifurahia, na badala yake ajivunie kunyenyekezwa kwake na mateso yake kwa ajili ya injili. Kwa maana maisha yake mwenyewe na mali zake zote za duniani ni vya kupita na visivyotegemeka kama ua la kondeni; na wale wanaopata furaha yao katika vitu hivyo pia wanaweza kuangushwa na magonjwa na mabadiliko ya maisha, na kunyauka katikati ya utukufu wao. Heri mtu anayesimama imara katika jaribu lake, kwa maana majaribu yake katika ulimwengu huu yatakapokwisha, atapokea taji ya uzima ambayo Bwana amewaahidi wale wanaompenda na kuteseka kwa ajili yake.

Yakobo 1:1–12

1 Yakobo, mtumwa wa Mungu na wa Bwana Yesu Kristo:

Kwa makabila kumi na mawili yaliyotawanyika ulimwenguni:

Salamu.

2 Ndugu zangu, hesabuni kuwa ni furaha tupu mnapopatwa na majaribu mbalimbali, 3 kwa sababu mnajua ya kuwa kujaribiwa kwa imani yenu huleta saburi. 4 Saburi na iwe na kazi timilifu, ili mpate kuwa wakamilifu, mmekamilishwa, bila kupungukiwa na kitu chochote. 5 Kama mtu yeyote miongoni mwenu amepungukiwa na hekima na amwombe Mungu, yeye awapaye watu wote kwa ukarimu wala hana kinyongo, naye atapewa. 6 Lakini anapoomba, lazima aamini wala asiwe na shaka, kwa sababu mtu aliye na shaka ni kama wimbi la bahari, lililochukuliwa na upepo na kutupwa huku na huku. 7 Mtu kama huyo asidhani ya kuwa atapata kitu chochote kutoka kwa Bwana. 8 Yeye ni mtu mwenye nia mbili, mwenye kusitasita katika njia zake zote.

9 Ndugu asiye na cheo kikubwa yampasa ajivunie hali hiyo maana ametukuzwa. 10 Lakini yeye aliye tajiri afurahi kwa kuwa ameshushwa, kwa sababu atatoweka kama ua la shambani. 11 Kwa maana jua kali lenye kuchoma huchomoza na kuliunguza, likayakausha majani, na ua lake likapukutika, nao uzuri wake huharibika. Vivyo hivyo tajiri naye atanyauka akiwa anaendelea na shughuli zake.

12 Heri mtu anayevumilia wakati wa majaribu, kwa sababu akiisha kushinda hilo jaribio atapewa taji la uzima Mungu alilowaahidia wale wampendao.

Mungu Hamjaribu Mtu Yeyote Atende Dhambi

Yakobo anahofia kwamba aliyosema kuhusu majaribu au mateso yanayotumwa na Mungu ili kuupima wema na imani ya Wakristo huenda yakaeleweka vibaya. Kwa hiyo, kuhusu majaribu kwa maana ile nyingine, analaani wazo ovu ambalo baadhi ya Wayahudi wasioamini na walimu wao waliowahimiza watu kufuata desturi za Kiyahudi walilishikilia ili kutetea matendo yao maovu kupindukia: kwamba Mungu huwajaribu watu watende dhambi. Anamkataza mtu yeyote kusema kwamba anajaribiwa au kuvutwa na Mungu kuingia dhambini, kwa maana Mungu, aliye mtakatifu kabisa, hawezi kupotoshwa na uovu, wala hawezi kumjaribu yeyote kwa namna hiyo. Lakini kila mtu hujaribiwa kutenda dhambi anapovutwa na tamaa zake mwenyewe na kushawishiwa na matamanio yake mwenyewe machafu. Kisha tamaa, ikiisha kumshawishi mwenye dhambi, huzaa dhambi halisi, yaani kutekelezwa kwa kusudi ovu; nayo dhambi, ikiisha kuwa mazoea yaliyokita mizizi, huzaa mauti ya milele. Kwa hiyo hawapaswi kudhani kwamba Mungu ndiye chanzo cha dhambi au kwamba anamsukuma yeyote kuitenda. Badala ya kuwa chanzo cha dhambi, Mungu ndiye chanzo cha kila kipawa chema na kikamilifu. Kwa mapenzi yake mwenyewe, Mungu alikuwa amewaumba upya wale waliokuwa Wayahudi, katika injili ya kweli na utakatifu, ili wawe malimbuko ya viumbe vyake vyote ambavyo vingeongoka.

Yakobo 1:13–18

13 Mtu anapojaribiwa asiseme, “Ninajaribiwa na Mungu.” Kwa maana Mungu hawezi kujaribiwa na maovu wala yeye hamjaribu mtu yeyote. 14 Lakini kila mtu hujaribiwa wakati anapovutwa na kudanganywa na tamaa zake mwenyewe zilizo mbaya. 15 Basi ile tamaa mbaya ikishachukua mimba, huzaa dhambi, nayo ile dhambi ikikomaa, huzaa mauti.

16 Ndugu zangu wapendwa, msidanganyike. 17 Kila kitolewacho kilicho chema na kilicho kamili, hutoka juu, na hushuka kutoka kwa Baba wa mianga, ambaye kwake hakuna kubadilika, wala kivuli cha kugeukageuka. 18 Kwa mapenzi yake mwenyewe alituzaa kwa neno la kweli, kusudi tuwe kama mazao ya kwanza katika viumbe vyake vyote.

Watendaji wa Injili, Si Wasikilizaji Tu

Ili kuwakemea Wayahudi walioongoka ambao walitamani sana kuwa walimu na hawakuwa na kiasi katika bidii yao ya kidini, Yakobo anawahimiza wale ambao Mungu amewazaa upya hivyo kwa injili ya Mwana wake wawe na hamu na bidii ya kusikia mafundisho yake kama mitume wanavyoyafafanua, wasiwe wepesi wa kusema kuhusu kweli mpaka waielewe, wala wasiwe wepesi wa hasira au kukasirishwa kwa urahisi. Kwa maana hasira ya wanadamu, yaani mabishano makali ya watu juu ya tofauti za kidini, haiuendelezi ufalme wa mbinguni wala haizai ndani ya wengine imani ambayo Mungu huihesabu kuwa haki. Anawasihi waondoe uchafu wote wa tamaa za mwili na kupita kiasi kwa uovu katika maneno na hasira, na waipokee kwa unyenyekevu na upole wote injili, ambayo imepandikizwa juu ya Sheria yao wenyewe na ndiyo njia ya kuziokoa nafsi zao zipate uzima wa milele. Kinyume na maoni yaliyoenea miongoni mwa Wayahudi, ambao walitegemea sana ujuzi wao wa Sheria na kuhudhuria sinagogi kwa ukawaida ili kusikia Sheria ikisomwa, anawahimiza wawe watendaji wa maagizo ya injili, wala si wasikiaji wa neno lake tu. Yeyote asiyeuzuia ulimi wake, akijidanganya kwa kudhani kwamba kutokuwa kwake na maovu makubwa zaidi kutamwondolea lawama mbele za Mungu, na kwamba kuwatukana wale wanaotofautiana naye kwa maoni ya kidini kunampendeza Mungu, ana dini ya uongo. Dini safi inaundwa na matendo mema na kanuni ya kiroho.

Yakobo 1:19–27

19 Ndugu zangu wapendwa, fahamuni jambo hili: Kila mtu awe mwepesi wa kusikiliza, lakini asiwe mwepesi wa kusema wala wa kukasirika. 20 Kwa maana hasira ya mwanadamu haitendi haki ya Mungu. 21 Kwa hiyo, ondoleeni mbali uchafu wote na uovu ambao umezidi kuwa mwingi, mkalipokee kwa unyenyekevu lile Neno lililopandwa ndani yenu ambalo laweza kuokoa nafsi zenu.

22 Basi kuweni watendaji wa Neno wala msiwe wasikiaji tu, huku mkijidanganya nafsi zenu. 23 Kwa maana kama mtu ni msikiaji tu wa Neno wala hatendi kile linachosema, yeye ni kama mtu ajitazamaye uso wake kwenye kioo 24 na baada ya kujiona alivyo, huenda zake na mara husahau jinsi alivyo. 25 Lakini yeye anayeangalia kwa bidii katika sheria kamilifu, ile iletayo uhuru, naye akaendelea kufanya hivyo bila kusahau alichosikia, bali akalitenda, atabarikiwa katika kile anachofanya.

26 Kama mtu akidhani ya kuwa anayo dini lakini hauzuii ulimi wake kwa hatamu, hujidanganya moyoni mwake, wala dini yake mtu huyo haifai kitu. 27 Dini iliyo safi, isiyo na uchafu, inayokubalika mbele za Mungu Baba yetu, ndiyo hii: Kuwasaidia yatima na wajane katika dhiki zao na kujilinda usitiwe madoa na dunia.

Yakobo Anakemea Upendeleo katika Hukumu

Kwa kuwa wakati huo haki ilitendwa kwa ufisadi mkubwa sana miongoni mwa Wayahudi, Yakobo anawakemea kwa kuonyesha upendeleo, kama walivyozoea kufanya, katika mashauri waliyoitwa kuyahukumu. Anawaonya wale wanaokiri imani au dini ya Bwana wetu wasiwatofautishe watu kwa vyeo vyao au hali nyingine za nje, huku mioyoni mwao wakimpendelea mmoja kuliko mwingine. Anasema kwamba jambo hili ni kinyume na injili ya Kristo, ambaye amewachagua maskini wa ulimwengu huu wawe matajiri katika baraka zote za kiroho na amewafanya warithi wa ufalme wake wa milele. Lakini wamemdharau mtu maskini, ingawa Mungu amemtajirisha hivyo, huku matajiri wakiwakandamiza na kuwaburuta mbele ya mahakama zao ili watendewe vibaya na kuadhibiwa kwa sababu ya imani yao, na kulikufuru jina ambalo wanaitwa kwalo. Lakini wakiitimiza sheria ya kifalme ya Kristo, kulingana na Maandiko (Yohana 13:34; 15:12), watakuwa wametenda vema na hawatakuwa na hatia ya upendeleo wowote. Lakini wakionyesha upendeleo katika hukumu yao, wanamtendea Mungu na ndugu zao dhambi, na wanathibitishwa kuwa wavunjaji wa sheria. Kwa maana yeyote anayekosa katika jambo moja, yeyote anayeua kwa hukumu yake isiyo ya haki, ana hatia ya kuivunja sheria yote, kwa kuwa kila amri imetolewa kwa mamlaka ileile. Basi, wanapotoa hukumu, wanapaswa kusema na kutenda kama watu watakaohukumiwa kwa sheria ya uhuru. Sheria hiyo inawapa mwongozo wa maisha na kuwaweka huru kutoka katika hatia, nguvu na utawala wa dhambi, nayo inawafundisha kwamba siku ya mwisho wale ambao hawakuonyesha rehema bali walihukumu isivyo haki watahukumiwa kwa ukali wote wa sheria, lakini kwa wale walioonyesha rehema, rehema ya Mungu itashinda hukumu.

Yakobo 2:1–13

1 Ndugu zangu, kama waaminio katika imani ya Bwana wetu Yesu Kristo, Bwana wa utukufu, msiwe na upendeleo kwa watu. 2 Kwa maana kama akija mtu katika kusanyiko lenu akiwa amevaa pete ya dhahabu na mavazi mazuri, pia akaingia mtu maskini mwenye mavazi yaliyochakaa, 3 nanyi mkampa heshima yule aliyevaa mavazi mazuri na kumwambia, “Keti hapa mahali pazuri,” lakini yule maskini mkamwambia, “Wewe simama pale,” au “Keti hapa sakafuni karibu na miguu yangu,” 4 je, hamjawabagua na kuwa mahakimu mioyoni mwenu mkihukumu kwa mawazo yenu maovu?

5 Ndugu zangu, sikilizeni: Je, Mungu hakuwachagua wale walio maskini machoni pa ulimwengu kuwa matajiri katika imani na kuurithi Ufalme aliowaahidi wale wampendao? 6 Lakini ninyi mmemdharau yule aliye maskini. Je, hao matajiri si ndio wanaowadhulumu na kuwaburuta mahakamani? 7 Je, si wao wanaolikufuru Jina lile lililo bora sana mliloitiwa?

8 Kama kweli mnaitimiza ile sheria ya kifalme inayopatikana katika Maandiko isemayo, “Mpende jirani yako kama unavyoipenda nafsi yako,” mnafanya vyema. 9 Lakini kama mnakuwa na upendeleo kwa watu, mnatenda dhambi, na sheria inawahukumu kuwa ninyi ni wakosaji. 10 Kwa maana mtu yeyote anayeishika sheria yote lakini akajikwaa katika kipengele kimoja tu, ana hatia ya kuivunja sheria yote. 11 Kwa sababu yeye aliyesema, “Usizini,” alisema pia, “Usiue.” Basi kama huzini lakini unaua, umekuwa mvunjaji wa sheria.

12 Hivyo semeni na kutenda kama watu watakaohukumiwa kwa sheria ile iletayo uhuru. 13 Kwa kuwa hukumu bila huruma itatolewa kwa mtu yeyote asiyekuwa na huruma. Huruma huishinda hukumu.

Imani Bila Matendo Imekufa

Ili kuwaonyesha Wayahudi jinsi ilivyo upuuzi kutegemea kuijua au kuikiri injili bila kuzishika amri zake, kama baadhi ya walimu wao walivyofundisha, anauliza kuna faida gani mtu kusema ana imani lakini hana matendo, yaani haishi maisha ya Kikristo. Kukiri imani kwa maneno matupu hakumsaidii mtu kuhesabiwa haki, kama vile kuwatakia mema wahitaji bila kuwatendea mema kusivyowasaidia kupata mahitaji yao. Mashetani wanamwamini Mungu, lakini si kwa kuhesabiwa haki; imani hiyo inazidisha tu mateso yao: wanaamini na kutetemeka. Yakobo anauliza kama msomaji wake angeweza kusadiki kwamba imani isiyo na athari katika matendo ya mtu imekufa, wala haiwezi kabisa kumwezesha kuhesabiwa haki: na ajiulize kama baba yetu Abrahamu hakuhesabiwa haki kwa matendo yake alipomtoa Isaki juu ya madhabahu. Imani yake ilifanya kazi pamoja na matendo yake, na kwa matendo yake, kwa kutii amri za Mungu, imani yake ilidhihirishwa na kukamilishwa. Kwa hiyo mtu huhesabiwa haki kwa matendo yanayotokana na imani, wala si kwa imani peke yake isiyo na matendo; kwa maana kama vile mwili wa binadamu hauwezi kuwa hai bila roho, vivyo hivyo haiwezekani kuwa na imani ya kweli inayookoa bila matendo mema.

Yakobo 2:14–26

14 Ndugu zangu, yafaa nini ikiwa mtu atadai kuwa anayo imani lakini hana matendo? Je, imani kama hiyo yaweza kumwokoa? 15 Ikiwa ndugu yako au dada hana mavazi wala chakula, 16 mmoja wenu akamwambia, “Enenda zako kwa amani, ukaote moto na kushiba,” pasipo kumpatia yale mahitaji ya mwili aliyopungukiwa, yafaa nini? 17 Vivyo hivyo, imani peke yake kama haikuambatana na matendo, imekufa.

18 Lakini mtu mwingine atasema, “Wewe unayo imani; mimi ninayo matendo.”

Nionyeshe imani yako pasipo matendo nami nitakuonyesha imani yangu kwa matendo. 19 Unaamini kwamba kuna Mungu mmoja. Vyema! Hata mashetani yanaamini hivyo na kutetemeka.

20 Ewe mpumbavu! Je, wataka kujua kwamba imani bila matendo haifai kitu? 21 Je, Abrahamu baba yetu hakuhesabiwa haki kwa kile alichotenda, alipomtoa mwanawe Isaki madhabahuni? 22 Unaona jinsi ambavyo imani yake na matendo yake vilikuwa vinatenda kazi pamoja, nayo imani yake ikakamilishwa na kile alichotenda. 23 Kwa njia hiyo yakatimizwa yale Maandiko yasemayo, “Abrahamu alimwamini Mungu na ikahesabiwa kwake kuwa haki,” naye akaitwa rafiki wa Mungu. 24 Mnaona ya kwamba mtu huhesabiwa haki kwa yale anayotenda wala si kwa imani peke yake.

25 Vivyo hivyo, hata Rahabu, yule kahaba, hakuhesabiwa haki kwa yale aliyotenda alipowapokea wale wapelelezi na kuwaambia waende njia nyingine? 26 Kama vile ambavyo mwili pasipo roho umekufa, kadhalika nayo imani pasipo matendo imekufa.